امور پرورشی و تهذیب دروس اخلاق سلسله مباحث اخلاقی - استاد کفیل
سلسله مباحث اخلاقی - استاد کفیل PDF چاپ پست الکترونیکی

 

بسم الله الرحمن الرحیم

وجود نورانی رسول الله صلی الله علیه و آله و سلم، خطاب به حضرت زهرا سلام الله علیها فرمودند: «يَا فَاطِمَةُ مَنْ‏ صَلَّى‏ عَلَيْكِ‏ غَفَرَ اللَّهُ لَهُ وَ أَلْحَقَهُ بِي حَيْثُ كُنْتَ مِنَ الْجَنَّةِ.»[1] انشالله همه ی ما مشمول این حدیث شویم و صلواتی را که امام عسگری علیه السلام در مورد حضرت زهرا سلام الله علیها فرمودند، را تکرار می کنیم.

«اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى الصِّدِّيقَةِ فَاطِمَةَ الزَّكِيَّةِ حَبِيبَةِ حَبِيبِكَ وَ نَبِيِّكَ وَ أُمِّ أَحِبَّائِكَ وَ أَصْفِيَائِكَ الَّتِي انْتَجَبْتَهَا وَ فَضَّلْتَهَا وَ اخْتَرْتَهَا عَلَى نِسَاءِ الْعَالَمِينَ اللَّهُمَّ كُنِ الطَّالِبَ لَهَا مِمَّنْ ظَلَمَهَا وَ اسْتَخَفَّ بِحَقِّهَا وَ كُنِ الثَّائِرَ اللَّهُمَّ بِدَمِ‏ أَوْلَادِهَا اللَّهُمَّ وَ كَمَا جَعَلْتَهَا أُمَّ أَئِمَّةِ الْهُدَى وَ حَلِيلَةَ صَاحِبِ اللِّوَاءِ وَ الْكَرِيمَةَ عِنْدَ الْمَلَإِ الْأَعْلَى فَصَلِّ عَلَيْهَا وَ عَلَى أُمِّهَا خَدِيجَةَ الْكُبْرَى صَلَاةً تُكْرِمُ بِهَا وَجْهَ أَبِيهَا مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ وَ تُقِرُّ بِهَا أَعْيُنَ ذُرِّيَّتِهَا وَ أَبْلِغْهُمْ عَنِّي فِي هَذِهِ السَّاعَةِ أَفْضَلَ التَّحِيَّةِ وَ السَّلَام‏»

 

ولادت امام عسگری علیه السلام را به تازگی پشت سر گذاشته ایم و میلاد حضرت علیه الصلاه و السلام، یکی از چهار روز است، شهر ربیع الآخر و ذلک فی الیوم الشریف العاشر و قیل فی الثانی و قیل رابعهم و قیل فی الثامن و هو شاهر. لذا امروز از امام عسگری علیه السلام احادیثی را از جلد پنجاهم بحار نقل می کنیم.

ایشان یک سری روایاتی دارند که ابوهاشم جعفری نقل کرده است. او شخصی جلیل است که چهار امام علیهم السلام را درک کرده است و از نسل جعفر طیار است. به نام جد اعلای خود معروف شده است و شخص جلیل القدری است. در جامع الرواه جلد یک، ص 307،  شخصیت ایشان را می توانید ببینید. موارد متعددی روایت نقل کرده است که در این روایت اینطور است که در ذهنم یک مطلبی گذشت و امام عسگری علیه السلام درخواستی را که در ذهنم گذشته بود، برآورده کردند. موضوعات این احادیث نیز متنوع است و قابل توجه نیز است و همه اش مطالبی بوده است که به ذهنش می آمده است و امام علیه السلام عکس العمل نشان داده اند.

حدیث اولی که نقل می کنیم :« قَالَ أَبُو هَاشِمٍ سَمِعْتُهُ يَقُولُ مِنَ الذُّنُوبِ الَّتِي لَا تُغْفَرُ قَوْلُ الرَّجُلِ لَيْتَنِي لَا أُؤَاخَذُ إِلَّا بِهَذَا»[2]

از گناهان بزرگی که بخشیده نمی شود، این است که شخص بگوید: ای کاش فقط به خاطر همین مواخذه شوم؛ یعنی اینقدر این گناه را کوچک می پندارد که می گوید که ای کاش همه ی گناه من همین باشد. یعنی این گناه را سبک می شمارد. این از گناهانی است که بخشیده نمی شود. در قرآن کریم خداوند متعال می فرماید: تنها گناهی که بخشیده نمی شود، شرک است. این گناه هم نوعی شرک است. هر گناهی که آمرزیده نشود، شرک است؛ زیرا خداوند می فرماید: ممکن است من کمتر از شرک را ببخشم. فَقُلْتُ فِي نَفْسِي إِنَّ هَذَا لَهُوَ الدَّقِيقُ وَ يَنْبَغِي لِلرَّجُلِ أَنْ يَتَفَقَّدَ مِنْ نَفْسِهِ كُلَّ شَيْ‌ءٍ فَقَالَ صَدَقْتَ يَا أَبَا هَاشِمٍ . الْزَمْ مَا حَدَّثَتْكَ بِهِ نَفْسُكَ فَإِنَّ الشِّرْكَ فِي النَّاسِ أَخْفَى مِنْ دَبِيبِ النَّمْلِ عَلَى الصَّفَا أَوْ قَالَ الذَّرِّ عَلَى الصَّفَا فِي اللَّيْلَةِ الظَّلْمَاءِ‌.

 

اگر این گونه باشد، انسان باید در هر صحنه و عملی که انجام می دهد، خودش را وارسی کند. گاهی انسان اهانتی به کسی می کند و سریع رد می شود، انگار که گناهی سر نزده است و اصلا توجه نمی کند. امام علیه السلام نیز او را تایید کردند. همان چیزی را که با خودت زمزمه کردی، آن را ملزم باشد و بدان توجه کن. انسان باید همه ی امورش را وارسی کند. از تعلیل امام علیه السلام معلوم می شود که جمله ی اول نیز از مصادیق شرک بوده است؛ زیرا امام علیه السلام آخرش به شرک استناد می کنند. شرک مخفی تر از حرکت مورچه بر سنگ صاف در دل شب تاریک است. اصلا معلوم نیست و انسان باید دقت کند تاببیند. انسان نیز باید اینگونه به اعمال خودش توجه داشته باشد. پس باید خیلی وارسی کرد؛ چون انسان حواسش نیست و اهمیت نمی دهد و راحتی از کنار خیلی چیز ها عبور می کند. این روایتی است که هم کرامت امام علیه السلام را می رساند و هم محتوایش مهم است؛ یعنی نباید گناهان را کوچک شمرد.

روایت بعدی که مجددا در همین فضا وارد شده است، اینچنین است: «ابْنُ شَهْرَآشُوبَ فِي الْمَنَاقِبِ، عَنْ أَبِي هَاشِمٍ الْجَعْفَرِيِّ قَالَ سَمِعْتُهُ يَقُولُ: إِنَّ فِي الْجَنَّةِ بَاباً يُقَالُ لَهُ الْمَعْرُوفُ لَا يَدْخُلُهُ إِلَّا أَهْلُ الْمَعْرُوفِ فَحَمِدْتُ اللَّهَ فِي نَفْسِي وَ فَرِحْتُ بِمَا أَتَكَلَّفُ مِنْ حَوَائِجِ النَّاسِ فَنَظَرَ إِلَيَّ وَ قَالَ نَعَمْ فَدُمْ عَلَى مَا أَنْتَ عَلَيْهِ فَإِنَّ أَهْلَ الْمَعْرُوفِ فِي الدُّنْيَا أَهْلُ الْمَعْرُوفِ فِي الْآخِرَةِ جَعَلَكَ اللَّهُ مِنْهُمْ يَا أَبَا هَاشِمٍ. وَ رَحِمَكَ.[3]

ابوهاشم خوشحال شد و امام نیز کار او را تایید کردند. فرمودند: این روحیه ای که داری بدان ادامه بده؛ چرا که اهل معروف در دنیا در آخرت نیز اهل معروف هستند. در برخی روایات داریم که در قیامت هم برخی ها مشکل دیگران را حل می کنند. باز هم نکته ای که در این روایت است، هم کرامت امام است و هم اینکه معروف که می گوییم، فقط امور مالی نیست. جواب به یک مساله ای از مردم نیز بلاشک معروف است. معروف فقط این نیست که با مال و جان به دیگران خوبی کنیم. اجود الاجواد کسی است که علم اهل بیت علیهم السلام را یاد بگیرد و به دیگران بیاموزد. «عنه صلى الله عليه و آله: أ لا اخبركم بأجود الأجواد؟ قالوا: بلى يا رسول اللّه، قال: اللّه أجود الأجواد، و أنا أجود ولد‌آدم، و أجودكم من بعدي رجل علم علماً فنشره يُبعث يوم القيامة امّة وحده، و رجل جاد بنفسه في سبيل اللّه حتّى قتل »[4]

 

کسی آمده است و مساله ی نماز از حضرت زهرا سلام الله علیها سوال می کند و اظهار شرمندگی می کند. حضرت سلام الله علیها می فرمایند: یک مساله ای که به تو جواب دادم، از عرش خدا هم بالاتر به من می دهند. فرمودند: اگر این محدوده را پر از درّ نیز کنند، باز هم ثواب این کار بیشتر است. فرمودند: پدرم رسول خدا فرمودند: سَمِعْتُ أَبِي صَلَوَاتُ اللَّهِ عَلَيْهِ يَقُولُ: إِنَّ عُلَمَاءَ شِيعَتِنَا يُحْشَرُونَ فَيُخْلَعُ عَلَيْهِمْ مِنْ خِلَعِ الْكَرَامَاتِ عَلَى قَدْرِ كَثْرَةِ عُلُومِهِمْ وَ جِدِّهِمْ فِي إِرْشَادِ‌ عبادالله»[5]

این ها هر چه خدا به آن ها بدهد، در قیامت هم به مردم می دهند و اهل معروف در آخرت هستند. این هم یک روایت که ابوهاشم نقل کرده است که محتوایش هم خیلی مهم است.

داخل پرانتز بگویم: قرآن علم الوراثه می خواهد و علم الدراسه به تنهایی فایده ندارد و انسان را به هیچ جایی نمی رساند. این روایت است که وقتی ابوحنیفه آمد نزد امام صادق علیه السلام: «فَجَلَسَ أَبُو حَنِيفَةَ مِنْ غَيْرِ إِذْنِهِ فَلَمَّا عَلِمَ أَنَّهُ قَدْ جَلَسَ الْتَفَتَ إِلَيْهِ فَقَالَ أَيْنَ أَبُو حَنِيفَةَ فَقِيلَ هُوَ ذَا أَصْلَحَكَ اللَّهُ فَقَالَ أَنْتَ فَقِيهُ أَهْلِ الْعِرَاقِ قَالَ نَعَمْ قَالَ فَبِمَا تُفْتِيهِمْ قَالَ بِكِتَابِ اللَّهِ وَ سُنَّةِ نَبِيِّهِ ص‌ قَالَ يَا أَبَا حَنِيفَةَ تَعْرِفُ كِتَابَ اللَّهِ حَقَّ مَعْرِفَتِهِ وَ تَعْرِفُ النَّاسِخَ وَ الْمَنْسُوخَ قَالَ نَعَمْ قَالَ يَا أَبَا حَنِيفَةَ لَقَدِ ادَّعَيْتَ عِلْماً وَيْلَكَ مَا جَعَلَ اللَّهُ ذَلِكَ إِلَّا عِنْدَ أَهْلِ الْكِتَابِ الَّذِينَ أُنْزِلَ عَلَيْهِمْ وَيْلَكَ وَ لَا هُوَ إِلَّا عِنْدَ الْخَاصِّ مِنْ ذُرِّيَّةِ نَبِيِّنَا ص مَا وَرَّثَكَ اللَّهُ مِنْ كِتَابِهِ حَرْفاً. [6]قرآن علم الوراثه می خواهد و تو ذره ای از قرآن بهره نبرده ای .}

حال در این روایت ابوهاشم می گوید در  مورد آیه ی مذکور از امام علیه السلام سوال کردم حضرت فرمودند : کلهم من آل محمد .« قَالَ أَبُو هَاشِمٍ أَنَّهُ سَأَلَهُ عَنْ قَوْلِهِ تَعَالَى ثُمَّ أَوْرَثْنَا الْكِتابَ الَّذِينَ اصْطَفَيْنا مِنْ عِبادِنا فَمِنْهُمْ ظالِمٌ لِنَفْسِهِ وَ مِنْهُمْ مُقْتَصِدٌ وَ مِنْهُمْ سابِقٌ بِالْخَيْراتِ قَالَ كُلُّهُمْ مِنْ آلِ مُحَمَّدٍ ص الظَّالِمُ لِنَفْسِهِ الَّذِي لَا يُقِرُّ بِالْإِمَامِ{در روایات دیگر معانی دیگری نیز مطرح شده است و کسانی که گناه می کنند نیز شامل این لفظ شده اند } وَ الْمُقْتَصِدُ الْعَارِفُ بِالْإِمَامِ وَ السَّابِقُ بِالْخَيْرَاتِ بِإِذْنِ اللَّهِ الْإِمَامُ فَجَعَلْتُ أُفَكِّرُ فِي نَفْسِي عِظَمَ مَا أَعْطَى اللَّهُ آلَ مُحَمَّدٍ ص وَ بَكَيْتُ فَنَظَرَ إِلَيَّ وَ قَالَ الْأَمْرُ أَعْظَمُ مِمَّا حَدَّثْتَ بِهِ نَفْسَكَ مِنْ عِظَمِ شَأْنِ آلِ مُحَمَّدٍ ص فَاحْمَدِ اللَّهَ أَنْ جَعَلَكَ مُسْتَمْسِكاً بِحَبْلِهِمْ تُدْعَى يَوْمَ الْقِيَامَةِ بِهِمْ إِذَا دُعِيَ كُلُّ أُنَاسٍ بِإِمَامِهِمْ إِنَّكَ عَلَى خَيْرٍ‌»[7]

 

روز قیامت با اهل بیت علیهم السلام شما را صدا خواهند زد. شما که پیرو اهل بیت علیهم السلام هستید، شما را با اهل بیت علیهم السلام صدا خواهند زد. می گویند: شیعه علیّ. این ها شیعیان علی علیه افضل التحیه و الثناء هستند.

روایات دیگری نیز وجود دارد  که مرحوم طبرسی در إعلام الوری جمع کرده اند. روایاتی است که ابوهاشم نقل کرده است و چنین صحنه ای است. هر سه قسمت این روایات بسیار کاربردی است. روایت اول این بود که نباید هیچ گناهی را سبک شمرد. روایت دوم این بود که باید اهل معروف بود و نشر علوم اهل بیت علیهم سلام الله نیز بهترین معروف است. روایت سوم نیز این بود که باید خدا را به خاطر ولایت اهل بیت علیهم صلوات الله شکر کرد. این فقط گوشه ای از عظمت اهل بیت علیهم السلام بود. لذا آخر صحبت ها اینکه این دعا را می خوانیم: «اللّهُمَّ إنّا نُشْهِدُكَ أَنّا ندِينُ بِما دانَ بِهِ مُحَمَّدٌ وَ آلُ مُحَمَّدٍ، صَلَّى اللّهُ عَلَيْهِ وَ عَلَيْهِمْ وَ قَوْلُنا ما قالُوا، وَ دِينُنا ما دانُوا بِهِ، ما قالُوا بِهِ قُلْنا، وَ ما دانُوا بِهِ دِنا، وَ ما أَنْكَرُوا أَنْكَرْنا، وَ مَنْ والَوْا والَيْنا، وَ مَنْ عادَوْا عادَيْنا، وَ مَنْ لَعَنُوا لَعَنّا، وَ مَنْ تَبَرَّءُوا مِنْهُ تَبَرَّأْنا مِنْهُ، وَ مَنْ تَرَحَّمُوا عَلَيْهِ تَرَحَّمْنا عَلَيْهِ، آمَنّا وَ سَلَّمْنا وَ رَضِينا‌وَ اتَّبَعْنا مَوالِينا صَلَواتُ اللّهِ عَلَيْهِمْ.

اللّهُمَّ فَتَمِّمْ لَنا ذلِكَ وَ لا تَسْلُبْناهُ، وَ اجْعَلْهُ مُسْتَقَرّاً ثابِتاً عِنْدَنا، وَ لا تَجْعَلْهُ مُسْتَعاراً، وَ أَحْيِنا ما أَحْيَيْتَنا عَلَيْهِ وَ أَمِتْنا إِذا أَمَتَّنا عَلَيْهِ، آلُ مُحَمَّدٍ أَئِمَّتُنا، فَبِهِمْ نَأْتَمُّ وَ إِيّاهُمْ نُوالِي، وَ عَدُوَّهُمْ عَدُو اللّهِ نُعادِي، فَاجْعَلْنا مَعَهُمْ فِي الدُّنْيا وَ الاخِرَةِ وَ مِنَ الْمُقَرِّبِينَ، فَانّا بِذلِكَ راضُونَ يا أَرْحَمَ الرَّاحِمِينَ.»[8]

 

 

 

 


[1] كشف الغمة في معرفة الأئمة (ط - القديمة)، ج‏1، ص: 472

[2] . الخرائج و الجرائح؛ ج‌2؛ 688؛ فصل في أعلام الحسن بن علي العسكري ع ؛ ج‌2، ص : 682

[3] مناقب آل أبي طالب عليهم السلام (لابن شهرآشوب)، ج‏4، ص: 432

[4] إرشاد القلوب إلى الصواب (للديلمي)، ج‏1، ص: 14

[5] كتاب سليم بن قيس الهلالي، ج‏1، ص: 257

[6] علل الشرائع، ج‏1، ص: 89

[7] . الخرائج و الجرائح؛ ج‌2؛ 687؛ فصل في أعلام الحسن بن علي العسكري ع ؛ ج‌2، ص : 682

[8]. الإقبال بالأعمال الحسنة (ط - الحديثة)، ج‌2، ص: 279‌

 

اضافه‌ كردن نظر


کد امنيتي
باز خوانی تصویر امنیتی

منوی اصلی


ورود طلاب



 

آزمون ورودی مراکز تخصصی فقهی حوزه علمیه

امورطلاب و اساتید

O  امور خوابگاه مدرسه

O  امور رفاهی طلاب

O  امور رفاهی اساتید

O  تسهیلات ورزشی

O  اردوی زیارتی پژوهشی مشهد مقدس

O  امور پرورشی

O  اطلاعیه‌ها

O  ارتباط با مسوولین

معاونت آموزش

O  قوانین و مقررات آموزشی:  سطح خارج

O  معرفی اساتید:  سطح خارج

O  برنامه امتحانات:  سطح خارج

O  اطلاعیه‌های آموزشی:  سطح خارج

O  ارتباط با مسوول آمورش:  سطح خارج

O  پرسش و مباحثات علمی

O  نمونه سوالات دروس سطح

O  آیین نامه تقریرات و پژوهش های خارج

Hosting: Ilimitada Hosting Chile VPS